Tượng Phật đá Khánh Bình (Bảo vật quốc gia năm 2019)

- Nguồn gốc xuất xứ: hiện vật được phát hiện ở xã Khánh Bình, huyện An Phú, tỉnh An Giang.

- Chất liệu chính: Đá sa thạch hạt mịn màu xám nhạt.

- Kích thước: cao 71,2cm; nặng 33.000gram

- Niên đại: Thế kỷ VI - VII, thuộc niên đại văn hóa Óc Eo.

- Miêu tả: Tượng tròn đã được chế tác rất hoàn thiện, tạc từ một khối sa thạch lớn thể hiện toàn bộ các chi tiết từ đỉnh đầu xuống đến phần bệ và chốt tượng, liền khối. Tượng đức Phật thể hiện trong tư thế đứng thẳng cân đối (abhanga) trên một khối bệ bẹt với viền bệ tròn đơn giản. Dưới bệ có một chốt lớn hình trụ ngắn - tiết diện hình chữ nhật thu nhỏ xuống dưới, hình chóp cụt.

 - Giá trị hiện vật:

          Tượng Phật đá là một trong số rất hiếm hoi tượng Phật thuộc thời kỳ văn hóa Óc Eo còn nguyên vẹn và có thể được xếp vào nhóm những điêu khắc Phật giáo bằng đá còn nguyên vẹn, có độ hoàn thiện rất cao và rất tiêu biểu thuộc nền văn hóa này đã được phát hiện và biết đến hiện nay.

Hiện vật là một tác phẩm điêu khắc hoàn thiện, rất cân đối với đường nét mềm mại, hài hòa… cho thấy trình độ thẩm mỹ, kỹ thuật tạo hình rất cao, trình độ tay nghề rất điêu luyện, tinh tế. Các đường nét, hình khối thể hiện trên nền chất liệu đá chuyển tải được tính trang trọng sự sống động cho tác phẩm điêu khắc này. Mặc dù đặc điểm hình mẫu và các chi tiết trên tượng tuân thủ đầy đủ các đặc điểm tôn giáo du nhập, song những đường nét thể hiện trên khuôn mặt đã mang những dấu ấn rõ nét của cư dân bản địa, có thể xem như là một biểu hiện của sự bản địa hóa.

Tượng Phật đá có giá trị lớn trong việc nghiên cứu các mối quan hệ văn hóa, lịch sử tôn giáo, giao lưu, trao đổi thương mại giữa đồng bằng sông Cửu Long với khu vực và Ấn Độ… Ngoài ra, các vấn đề về nghệ thuật tiếu tượng, truyền thống - kỹ thuật điêu khắc đá, nguồn nguyên liệu… là những nguồn thông tin rất đa dạng chứa đựng trong hiện vật này, có giá trị đối với những nghiên cứu dưới nhiều góc độ khác nhau.